Futsal na świecie

Prawdziwy kibic piłki nożnej wie, że pierwsze piłkarskie mistrzostwa świata zostały rozegrane w 1930 roku w Urugwaju. Na pewno jednak zdecydowanie mniej sympatyków futbolu zdaje sobie sprawę z tego, że korzenie futsalu sięgają tych samych lat, a nawet tego samego państwa. Pięcioosobową odmianę piłki nożnej wymyślił Juan Carlos Ceriani. W pierwotnym zamyśle spotkania miały być rozgrywane na istniejących już boiskach do koszykówki bez użycia band.

Popularność tej odmiany futbolu w Ameryce Południowej szybko rosła, szczególnie w Brazylii. Na takich małych boiskach wychowywali się Pele, Zico, Socrates czy Ronaldo. Pierwsze międzynarodowe zawody futsalowe odbyły się w 1965 roku, kiedy Paragwaj wygrał inauguracyjną edycję Pucharu Ameryki Południowej. Takie turnieje rozgrywano do 1979 roku, a po pierwszym sukcesie Paragwaju następne sześć edycji kończyło się zwycięstwami Brazylii.

W 1988 roku FIFA włączyła futsal jako nową dyscyplinę do swoich struktur. Nie było niespodzianką, że pierwsze mistrzostwa świata rozegrane w styczniu 1989 roku w Holandii wygrali reprezentanci Brazylii. Kolejne mistrzostwa odbyły się w 1992 roku w Hong Kongu - na tej imprezie wystąpiła reprezentacja Polski. Turniej znów wygrali Brazylijczycy po finałowym zwycięstwie nad USA 4:1. Trzecie MŚ odbyły się w Hiszpanii w 1996 roku, gdzie wirtuozi z Brazylii ustrzelili klasycznego hat-tricka po wygranej 6:4 nad gospodarzami. Hiszpanie wzięli sobie jednak do serca lekcję, jakiej udzieli im Brazylijczycy i w dwóch kolejnych mistrzostwach (Gwatemala 2000 oraz Tajwan 2004) to oni triumfowali. W 2008 roku MŚ odbyły się jednak w Brazylii, gdzie drużyna gospodarzy nie dała nikomu szans i pewnie sięgnęła po czwarty tytuł.

Rosnąca popularność dyscypliny spowodowała, że wzorem piłki z trawiastych boisk zorganizowano europejskie rozgrywki klubowe. Od 2001 roku rozgrywany jest Klubowy Puchar Europy organizowany przez UEFA (odpowiednik piłkarskiej Ligi Mistrzów). Na europejskich parkietach sukcesy odnosiły po kolei Playas de Castellon FS z Hiszpanii (dwukrotnie), Boomerang Interviu (Hiszpania), Action 21 Charleroi (Belgia), ponownie Boomerang, a następnie MFK Dinamo Moskwa, MFK Viz-Sinara Ekaterinburg (Rosja) oraz znów Interviu Madryt. Z polskich klubów najlepiej wypadał Clearex Chorzów, który w 2001 roku zagrał nawet w turnieju finałowym w Lizbonie. Później chorzowianie podejmowali się organizacji kilku turniejów eliminacyjnych, ale bez większych sukcesów.

Futsal w Polsce

Ekstraklasa Polskiej Ligi Futsalu cieszy się w Polsce rosnącą z roku na rok popularnością. Kibiców przyciąga do hal dyscyplina, w której nie ma przestojów w grze, pada wiele goli, a zmagania zawodników można obserwować z niewielkiej odległości. Od kilku sezonów rozgrywki są bardzo wyrównane, a prezesi klubów zaczynają głębiej sięgać do kieszeni i sprowadzać zagranicznych zawodników. Ekstraklasa wystartowała w Polsce od sezonu 1994/95, a dwa pierwsze sezony kończyły się triumfami PA Nova Gliwice, który potem jeszcze trzy razy zdobył mistrzowski tytuł. Pięć tytułów na swoim koncie ma również Clearex Chorzów. Natomiast w latach 1997-98 dwukrotnie z mistrzostwa cieszył się Cuprum Polkowice, a w 2004-05 Baustal Kraków. W sezonie 2008/09 swoje pierwsze mistrzostwo zdobył Hurtap Łęczyca.

Reprezentacja Polski w piłce nożnej pięcioosobowej została powołana do życia na początku 1992 roku, przed turniejem eliminacyjnym do MŚ w Hong Kongu. Kilka miesięcy wcześniej powstała Komisja ds. Futsalu PZPN. Kadra Polski wystąpiła na zaledwie dwóch mistrzostwach. W 1992 roku na MŚ w Hong Kongu drużyna prowadzona przez Andrzeja Górala po zwycięstwach nad gospodarzami i Nigerią awansowała do najlepszej ósemki. Natomiast w 2001 roku za kadencji Romana Sowińskiego po wyeliminowaniu Portugalii Polska zagrała na Mistrzostwach Europy w Moskwie, gdzie Polacy przegrali jednak wszystkie trzy mecze. W 2003 roku została powołana drużyna młodzieżowa.